Prof. dr hab. n. med. Włodzimierz Fijałkowski

NOTA BIOBIBLIOGRAFICZNA

          Prof. dr hab. n. med. Włodzimierz Fijałkowski był wybitnym lekarzem ginekologiem - położnikiem, szeroko znanym w całej Polsce, a także na świecie, jako twórca polskiego modelu Szkoły Rodzenia, promotor rodzicielstwa zgodnego z naturą, popularyzator wiedzy z zakresu naturalnego planowania rodziny i psychologii prenatalnej oraz znamienity obrońca życia, małżeństwa i rodziny.

          Prof. dr hab. n. med. Włodzimierz Fijałkowski urodził się 4 czerwca 1917 r. w Bobrownikach nad Wisłą. Ukończył klasyczne Liceum im. Św. Stanisława Kostki przy Wyższym Seminarium Duchownym w Płocku. 
Studia medyczne rozpoczął w 1935 r. na wydziale lekarskim Uniwersytetu
Warszawskiego jako elew Szkoły Podchorążych Sanitarnych. Kontynuował je w tajnym nauczaniu w Warszawie oraz tuż po zakończeniu wojny na Polskim Wydziale Lekarskim w Edynburgu. Brał udział w kampanii wrześniowej 1939 r. Za swą działalność w ruchu oporu został aresztowany i więziony w Radomiu, Auschwitz-Birkenau, a następnie w innych obozach w Wirtembergii. 
          Wróciwszy do kraju wiosną 1946 roku uczestniczył w odbudowie placówek służby zdrowia. W Klinice Położnictwa i Chorób Kobiecych w Gdańsku uzyskał II stopień specjalizacji oraz doktorat nauk medycznych. W listopadzie 1948 r. zawarł związek małżeński z Zofią Staszewską i przeniósł się do Wrocławia. Był ojcem czwórki dzieci.
          W latach 1948 - 1949 pełnił funkcję asystenta w Klinice Chirurgii Akademii Medycznej we Wrocławiu.
Przez 5 lat pracował w Szpitalu Powiatowym w Bystrzycy Kłodzkiej, tworząc tam oddział ginekologiczno-położniczy w szpitalu powiatowym. W latach 50 zorganizował doświadczalny kurs profilaktyki porodowej, na którym kształtował się polski model Szkoły Rodzenia. Od 1983 roku przygotowaniem do porodu objął także ojców, którzy potem współuczestniczą w porodzie. Jesienią 1955 r. rozpoczął pracę w II Klinice Ginekologii i Położnictwa w Łodzi.
          Gdy w 1956 r. wprowadzono ustawę o "Dopuszczalności przerywania ciąży", postawa dr. Fijałkowskiego była jednoznaczna. Na kartach zdrowia pacjentek zgłaszających się do przerwania ciąży wpisywał: "Jako człowiek odmawiam...." 
         
Wprowadzenie ustawy “O dopuszczalności przerywania ciąży” z dnia 27 IV 1956 r. zaciążyło na jego dalszej karierze zawodowej. Musiał zrezygnować z pracy w przychodni. Mimo przeszkód stawianych mu przez Komitet Uczelniany PZPR z powodu odmowy aborcji uzyskał dopuszczenie do przewodu habilitacyjnego na podstawie pracy pt. Szkoła Rodzenia oparta na podstawach psychologicznych. Jednak po zatwierdzeniu habilitacji przez Centralną Komisję Kwalifikacyjną w Warszawie nie uzyskał etatu docenta. W odpowiedzi na ubieganie się o należne mu prawa zwolniono go z Akademii Medycznej w 1974 r. Decyzję uzasadniono na piśmie: „Ze względów dogmatycznych nie przerywa ciąży”, „(...) bez wiedzy i zgody rektora wykłada w seminarium duchownym”, „(...) ma zły wpływ na młodzież”. Za tę niechlubną postawę uczelnia przeprosiła go dopiero w 1981 roku.
          Wiosną 1981 r. został oficjalnie przeproszony przez rektora uczelni za nieuzasadnione zwolnienie i odzyskał status nauczyciela akademickiego. W 1985 r. przesunięto go na emeryturę, obdarzając Nagrodą Rektora AM I stopnia “Za szczególnie ważne i twórcze osiągnięcia dydaktyczne i wychowawcze”. W 1992 r. Rada Wydziału Lekarskiego AM w Łodzi przyjęła uchwałę o nadaniu mu naukowego tytułu profesora.

          Prof. Włodzimierz Fijałkowski podjął współpracę z Wytwórnią Filmów Oświatowych w Łodzi w zakresie scenariusza i konsultacji naukowej. Był współautorem kilku filmów o tematyce związanej ze Szkołą Rodzenia, z naturalnym porodem i naturalnym karmieniem. Był cenionym recenzentem publikacji w zakresie zdrowia prokreacyjnego i życia rodzinnego. Stale współpracował z wieloma popularnymi pismami, m.in. z bardzo lubianym przez młode mamy „Twoim Dzieckiem” (ponad 40 lat współpracy). Był członkiem zespołu redakcyjnego dwumiesięcznika „Naturalne Planowanie Rodziny” i wielu innych.

          Przez kilka lat działał w Komisji ds. Rodziny przy Przewodniczącym Rady Miejskiej w Łodzi. Od 1969 r. związany był z ruchem Focolari . Od 1975 r. wykładał medycynę pastoralną w Wyższym Seminarium Duchownym w Łodzi i we Włocławku.

          Praca naukowa prof. Fijałkowskiego skupiała się na trzech zagadnieniach:

  1. Rozwijaniu i wdrażaniu programu Naturalnego Planowania Rodziny.
  2. Opracowaniu i promocji porodu naturalnego.
  3. Studiowaniu i upowszechnianiu biologicznego, psychologicznego i pedagogicznego aspektu rozwoju dziecka w okresie prenatalnym.

          Napotykane trudności i utrata pracy w uczelni paradoksalnie przyniosły dobre owoce. W tym czasie zintensyfikował działalność zmierzającą do głębokiej odnowy położnictwa w Polsce. Drogą do celu była Szkoła Rodzenia, która stała się szkołą modelową dla całego kraju. Prowadził systematyczne szkolenia kadr, by zapewnić tym placówkom wysoki poziom fachowości. Jest autorem ponad 150 prac drukowanych w piśmiennictwie krajowym i zagranicznym oraz 27 książek oraz ponad 1000 artykułów popularnonaukowych, drukowanych w piśmiennictwie krajowym i zagranicznym. Swoje publikacje kierował do szerokich kręgów czytelników, do wszystkich zaangażowanych w dzieło ochrony macierzyństwa i poczętego dziecka, do lekarzy i położnych, pedagogów i psychologów, socjologów i polityków, a przede wszystkim do matek i ojców pragnących, aby w ich rodzinach życie rozwijało się zgodnie z prawami natury i osobowym prawem człowieka. 
Do nich należą:
  Biologiczny rytm płodności a regulacja urodzeń /3 wydania w języku polskim – PZWL 1973, 1974, 1978 oraz 2 w języku rosyjskim: 1974 i 1976/ oraz
  Szkoła Rodzenia /PZWL 1976, 1974, 1977/, rozszerzona następnie w pracy zbiorowej pod jego redakcją pt.
  Poród naturalny po przygotowaniu w Szkole Rodzenia /PZWL 1981 i 1986/.

          Spośród książek o charakterze popularno-naukowym do najważniejszych należą:
  Rodzi się człowiek /PZWL:5 wydań między latami 1973 i 1982/,
  Miłość w spotkaniu płci /IW Pax: 1977 i 1984/,
  Dar rodzenia /IW Pax: 1983, 1985, 1988 i 1998 oraz w jęz. ukraińskim na Ukrainie w 1999 r./
  Ku afirmacji życia /IW Pax, 1977 or TUM, Wrocław 1993/,
  Niewykorzystany dar płci /WAM, Kraków 1997, 1998/.
          Osobną pozycję zajmuje książka o charakterze biograficznym pt.
  Żyć chwilą obecną – wybory łatwe i trudne /Wyd. “M” Kraków 1997 oraz Rubikon, Kraków 2000 r/.
          W ostatnio wydanych książkach:
  W szkole rodzenia /Makmed Gdańsk 1996/,
  Rodzicielstwo w zgodzie z naturą /“Głos dla życia” Poznań 1999/ oraz
  Ekologia Rodziny /Rubikon, Kraków 2000 r./
autor zawarł kwintesencję swych badań i refleksji całego życia: odnowa rodziny przez wdrożenie programu prokreacji ekologicznej.

          W książkach Profesor Fijałkowski wypowiadał się, nie tylko jako lekarz ginekolog i twórca Szkoły Rodzenia, ale przede wszystkim jako humanista i człowiek wierny nauce Kościoła. Opierał się na uzasadnieniach natury ekologicznej, podkreślając, że rodzina, układ między rodzicami i łono matki tworzą wewnętrzne, naturalne środowisko, którego nie wolno niszczyć. Uczniowie, pacjenci, czytelnicy i słuchacze cenili Profesora nie tylko za wysoką kompetencję, ale również za wielką życzliwość i serdeczność, a także za wspaniałe poczucie humoru.

          Profesor Fijałkowski uczestniczył w pracach kilku towarzystw naukowych, m.in. Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego /w 1974 r. w jego ramach powołał do życia Sekcję Psychosomatyczną PTG /, Polskiego Towarzystwa Psychologicznego, Międzynarodowego Towarzystwa Medycyny i Psychologii Prenatalnej. Od maja 1994 roku był członkiem Papieskiej Akademii Życia - Pro Vita. Wieloletni przewodniczący Oddziału Łódzkiego Towarzystwa Odpowiedzialnego Rodzicielstwa i członek honorowy tego Towarzystwa. Profesor Fijałkowski blisko współpracował z wieloma organizacjami pozarządowymi i prorodzinnymi, m.in. z Telefonem Zaufania, Polską Federacją Ruchów Obrony Życia oraz Fundacją Human Life International – Europa.

          W uznaniu dla jego osiągnięć w medycynie został odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski /1993/, odznaka żołnierzy Armii Krajowej, medalem "Za zasługi dla miasta Łodzi" i papieskim odznaczeniem "Pro Ecclesia et Pontifice" /1990/ oraz Krzyżem Komandorskim Orderu Świętego Grzegorza Wielkiego z Gwiazdą /1998/. Jest to najwyższe odznaczenie watykańskie, jakie może otrzymać osoba świecka nie będąca głową państwa.  Za całokształt niestrudzonej działalności na rzecz rodziny, w 1997 r. Profesora uhonorowano Dyplomem Uznania przyznanym przez Radę do Spraw Rodziny przy Wojewodzie Gdańskim i Marszałku Sejmiku Samorządowego. Prof. Fijałkowskimu przyznano także nagrodę im. Jerzego Ciesielskiego oraz Honorową Złotą Odznakę Klubu Przyjaciół Ludzkiego Życia. W marcu 2002 r. Prof. Włodzimierz Fijałkowski otrzymał Nagrodę Towarzystwa Naukowego KUL im. Ks. Idziego Radziszewskiego „Za całokształt dorobku naukowego w duchu humanizmu chrześcijańskiego.” Profesor był również członkiem Stowarzyszenia Rycerskiego Orderu Jasnogórskiej Bogarodzicy. Rypin – miasto jego dzieciństwa – obdarzył go tytułem Obywatela Honorowego /1998/.

          Odszedł do Pana 15 lutego 2003 roku. 

          Odszedł od nas wielki świadek Chrystusowej prawdy, odważny obrońca życia ludzkiego życia, człowiek całym sercem oddany Bogu i ludziom - powiedział KAI abp Ziółek. 

Pogrzeb Profesora Fijałkowskiego

Telegram od Ojca Świętego Jana Pawła II

Słowo Arcybiskupa Władysława Ziółka Ordynariusza Diecezji Łódzkiej

Homilia wygłoszona podczas pogrzebu śp. Prof. Włodzimierza Fijałkowskiego

Biskup Stanisław Stefanek o Profesorze Włodzimierzu Fijałkowskim

Ekologia Rodziny - Prof. Fijałkowski

Index